Strona Kancelarii » Wypłacanie środków ze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

Przed zawiązaniem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i rozpoczęciem prowadzenia działalności gospodarczej w tej formie prawnej, warto przeanalizować pod kątem formalno-prawnym oraz podatkowym sposoby wypłaty środków z tej spółki. Jednym z podstawowych błędów wspólników oraz zarządów nowopowstałych podmiotów jest bowiem traktowanie środków spółki jako ich prywatnego majątku, z którego mogą swobodnie korzystać i wypłacać środki.

Każda wypłata środków ze spółki z o.o. musi mieć swoją podstawę prawną i faktyczną. Jakie są więc najpopularniejsze modele wypłat? W tym artykule scharakteryzujemy niektóre z nich.

1. Podział zysku – dywidenda

Podstawowym źródłem wypłaty środków do wspólników sp. z o.o. jest dywidenda, czyli kwota zysku wygenerowana z działalności spółki, która została przekazana do podziału między wspólników.

O sposobie, wysokości i terminach wypłaty dywidendy decydują co do zasady wspólnicy w formie uchwały podejmowanej na Zwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników, które powinno odbywać się raz w roku m.in. w celu zatwierdzenia wyniku finansowego spółki (sprawozdania finansowego).

Przepisy kodeksu spółek handlowych określają jakie wymogi muszą zostać spełnione, aby wspólnicy mogli zdecydować o wypłacie dywidendy. Zasadniczo należą do nich:

A. sporządzenie sprawozdania finansowego i opatrzenie go podpisem przez zarząd spółki,

B. wykazanie w sprawozdaniu finansowym zysku z prowadzonej działalności,

C. odbycie Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników oraz podjęcie uchwał o zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za ubiegły rok obrotowy oraz o podziale zysku między wspólników.

Zysk co do zasady dzielony jest między wspólników proporcjonalnie do posiadanych przez nich na moment podjęcia uchwały udziałów. Z umowy spółki oraz uchwały może wynikać jednak inny sposób określenia od kiedy wspólnicy uczestniczą w podziale zysku. Co więcej, umowa spółki może przewidywać uprzywilejowanie udziałów niektórych wspólników – którzy będą uczestniczyli w wyższym stopniu w podziale wypracowanego przez spółkę zysku.

W niektórych sytuacjach wypracowany zysk nie będzie mógł w całości zostać przekazany na wypłatę dywidendy, a w skrajnych przypadkach, w ogóle nie będzie możliwości jego podziału między wspólników.

Dotyczy to spółek, w których w latach poprzednich wygenerowana została strata, która pokryta powinna być z wypracowanego zysku. W przypadku, gdy spółka posiada ujemne kapitały własne (zobowiązania spółki przewyższają wartość jej aktywów), dywidenda nie może zostać wypłacona, lecz powinna być przekazana na uzupełnienie braków w kapitałach.

W kontekście dywidendy warto dodać, że wspólnicy w umowie spółki mogą przewidzieć wypłatę zaliczek na poczet dywidendy. Dzięki temu, wspólnicy po spełnieniu określonych przez Kodeks spółek handlowych wymagań, mogą w ciągu roku otrzymywać określone w uchwale zgromadzenia wspólników środki pieniężne na poczet przyszłej dywidendy.

2Wynagrodzenie członka zarządu z tytułu powołania

Jeżeli wspólnik spółki jest równocześnie jej członkiem zarządu, to z tytułu pełnionej funkcji oraz wykonywanych obowiązków, wspólnicy w drodze uchwały mogą przyznać mu wynagrodzenie.

Szczegóły dotyczące formalno-prawnych podstaw wypłaty wynagrodzenia oraz zobowiązań publiczno-prawnych obciążających takie wynagrodzenie omówiliśmy w artykule: „Wynagrodzenie członków zarządu sp. z o.o. z tytułu powołania.”

W tym miejscu wskażemy, że pełnić funkcję członka zarządu można nieodpłatnie lub odpłatnie. Wysokość, częstotliwość oraz zasady wypłaty wynagrodzenia członkowi zarządu określa stosowna uchwała wspólników.

Wynagrodzenie może być przyznane wybranym lub wszystkim członkom zarządu, a jego wysokość, powinna odpowiadać realnemu zakresowi obowiązków i być gospodarczo uzasadniona.

3. Wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy / świadczonych usług

Nic nie stoi na przeszkodzie, aby wspólnik wykonywał na rzecz spółki pracę w oparciu o stosunek pracy lub świadczył usługi w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Dopóki zawarta przez wspólnika ze spółką umowa nie ma charakteru pozornego, opiera się na zasadach rynkowych i jest rzeczywiście realizowana przez obie strony – ryzyko zakwestionowania takiego stosunku prawnego jest stosunkowo niewielkie.

W sytuacji, gdy wspólnik jest równocześnie członkiem zarządu, należy zachować szczególną ostrożność formalno-prawną zawieranego kontraktu. Zgodnie z art. 210 Kodeksu spółek handlowych, spółkę z o.o. w umowach zawieranych z jej członkiem zarządu musi reprezentować specjalny pełnomocnik powoływany uchwałą przez zgromadzenie wspólników lub rada nadzorcza, o ile została ustanowiona.

Umowa, w której spółkę reprezentuje zarząd spółki, a drugą stronę kontraktu – członek zarządu działający jako wykonawca/pracownik będzie uznana za nieważną.

W tym kontekście należy jednak zwrócić uwagę na ryzyko kwestionowania przez ZUS rzeczywistego stosunku pracy w spółce, w której jedyny członek zarządu jest równocześnie zatrudniony na umowie o pracę. Organy wskazują bowiem, że brak w takiej relacji podporządkowania pracownika pracodawcy – ciężko bowiem mówić o podporządkowaniu samemu sobie.

4. Wynagrodzenie za powtarzające się świadczenia niepieniężne

Kodeks spółek handlowych w art. 176, przewiduje również mechanizm świadczenia przez wspólnika na rzecz spółki tzw. powtarzających się świadczeń niepieniężnych. W skrócie jest to zobowiązanie wspólnika do wykonywania na rzecz spółki określonych, powtarzalnych świadczeń niepieniężnych (np. cykliczne dostawy, udostępnianie określonych zasobów, licencje/know-how, znoszenie korzystania z rzeczy), a spółka w zamian ma obowiązek płacić wynagrodzenie niezależnie od tego, czy osiąga zysk.

Aby dany stosunek pomiędzy spółką, a wspólnikiem został zakwalifikowany jako powtarzające się świadczenia niepieniężne, obowiązek świadczeń powinien być precyzyjnie wpisany do umowy spółki. Sama kwota wynagrodzenia należnego wspólnikowi nie musi zostać sztywno określona w umowie spółki, pozostawiając tę kwestię do ustalenia np. w drodze odrębnego porozumienia.

Wynagrodzenie nie może jednak przewyższać stawek przyjętych w obrocie dla danego rodzaju świadczeń i powinno być obiektywnie ekwiwalentne.

Przytoczone rozwiązanie zaczęło zyskiwać na popularności szczególnie w kontekście braku obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne od wynagrodzenia wypłaconego na tej podstawie prawnej. Dzisiaj, jest to temat sporny i generujący ryzko zakwestionowania przez organy że dane czynności są „powtarzającymi się świadczeniami” z art. 176 KSH co przekłada się na ryzyko oskładkowania.

Aktualnie, aby zminimalizować ryzyko uznania, że w rzeczywistości za powtarzającymi się świadczeniami niepieniężnymi kryje się umowa o świadczenie usług podlegająca pełnym oskładkowaniem, należy spełnić następujące kryteria:

1. okresowość – czyli powtarzalność świadczeń wspólnika, a nie jednorazowość lub ciągłość. Świadczenie będzie powtarzające się, jeżeli polega na stałym dawaniu przez dany okres trwania stosunku prawnego, w określonych regularnych odstępach, pewnej ilości świadczeń.

2. konkretność świadczeń wspólnika określona w umowie spółki – zobowiązanie wspólnika powinno wprost wynikać z umowy spółki i nie powinno pokrywać się z innymi czynnościami wykonywanymi przez wspólnika na rzecz spółki na innej podstawie prawnej, np. zawartej umowie B2B lub o pracę lub wykonywanych w związku z pełnieniem funkcji członka zarządu,

3. świadczenia mają służyć spółce – beneficjentem świadczeń wykonywanych przez wspólnika powinna być spółka, a nie jej klienci lub kontrahenci.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria, aby poprawnie zastosować opisywaną konstrukcję prawną, za dopuszczalne będą uznawane te rodzaje świadczeń, które mają związek z osobistymi kompetencjami lub zasobami wspólnika.

Przepisy pozwalają na stosowanie również innych, zupełnie legalnych sposobów na dystrybucję środków ze spółki do majątku wspólników, które uzależnione są od konkretnego stanu faktycznego. Należy do nich między innymi najem/dzierżawa majątku wspólnika na rzecz spółki, umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, licencje do praw własności intelektualnej oraz pożyczka od wspólnika.

Każdorazowo, nawiązanie którejś z opisywanych i wskazywanych w niniejszym artykule relacji powinno zostać poprzedzone szczegółową analizą prawno-podatkową, jak również rzeczywistych potrzeb spółki i możliwości świadczenia przez wspólnika.

Jeśli szukasz wsparcia prawnego w tej kwestii, prosimy o kontakt:

Radca Prawny - Michał Kubiak

e-mail: biuro@kancelariakubiak.pl lub

telefon/Whatsapp +48724293339

724 293 339

▬ lokalizacja ▬

▬ kontakt ▬

▬ dane ▬